arama
takipçi satın al

Utanç duygusu

  • paylaş
  • paylaş
  • paylaş
  • paylaş
  • admin admin
  • Beğen
    Loading...

Utanç duygusu temel hislerden keder ile bağlantılı ve aptalım inancı ile süslüdür. Utanç, hem kendi iç sistemleri hem de dış sistemler ile tetiklenebiliyor. Kişi kendisinin istediği/beklediği durumlara erişememesi ve onun altında kalması ile tetiklendiği üzere etrafındakilerin beklentilerinin altında kalması ile de tetiklenebilir. Aslında etrafın beklentileri ve istekleri doğrultusuna uymayan birinin karşılaştığı olumsuz reaksiyonun bireye yetersizsin, aptalsın, salaksın hissini yaratması bireyde utanç hissini doğurduğunu söyleyebiliriz. Kişi vakitle etrafından aldığı bu dış sesi içselleştirerek kendi iç sesi olarak kullanmaya başladığını ve iç düzenek olarak utancı tetiklediğini söylersek yanılmış olmayız sanırım. Göründüğü üzere utanç üzülme ile başlayan ve aptalım inancı ile tamamlanan bir tablodur en nihayetinde.

Utanç görün(l)mekle igilidir. Kişinin bir utanç durumunda refleksle elleriyle yüzünü kapattığını görürüz. Kendisini oradan uzaklaştıramadığı için göz göze gelmemek için evvel yüzünü kapatır. Fırsatını bulduğunda da oradan uzaklaşır ve görünmek/görülmek istemez. Bireylerin çok utandıklarını tabir ederken “adeta yerin tabanına girmek istedim” dediklerini duymuşuzdur hepimiz. Bir anda ortadan kaybolmak yani görünmek/görülmek istememektir. Ve utanan kişi insanların içine çıkmak istemez.

Salman Akhtar “Acının Kaynakları” kitabında utanç ile ilgili şu özelliklerden bahsetmektedir:

Utanç büyük oranda görseldir, görülme ve ayıplanma kaygılarını alevlendirir.

Utanç tecrübesine genelllikle fizyolojik birtakım belirtiler(kızarma, çarpıntı gibi) eşlik eder.

Utanç psikomotor yahut toplumsal sakarlık seya denetim yitimi sonucunda (toplum içinde geğirmek ya da gaz çıkarmak, bir kelimeyi yanlış söylem etmek vb.) kendiliğin süregenliğinin sekteye uğramasıyla baş gösterir.

Utanç narsisist kolonları sağ olsun, sevilen biririn davranışları için de hissedilir (ör çocuklar toplum içinde uygunsuz davranışlar sergilediğinde).

Yapısal açıdan utanç kişinin arzulanan kendilik imgesine yetişememesinin ve benlik mefkuresine sadık kalmamasının sonucucur.

Utanç kişiyi saklanmaya iter.

Oburlarının sessizce kabullenmesi utancı hafifletir.

Utanç gelişim sürecinde suçluluktan evvel gelir.

Utanca karşı kullanılan savunmalar ortasında kendini narsissitçe şişirme, içe çekilme, diğerlerini utandırarak pasifi faale çevirme vardır.

Utanç kişinin saklanmasına, çekilmesine ve görünmemesine neden olur. Sırların bir kısmı da utanç ile ilgilidir. Kişi utanacağı durumları saklar ve gizler. Ortaya çıkmaması için de elinden geleni yapar. Bu durum başlı başına bir telaş yaratır.

Görün(l)me durumuna karşı şahısta dert oluşur. Vakitle özgüven düşüklüğü ve depresyon gelişir. Böylelikle değersizlik, yetersizlik ve lekelenmişliği doğurur. Uç noktalarda bağımlılık ve intihara kadar gidebilir. Fakat etrafındaki şahısların utancına karşı sessiz kabulleri onları rahatlatır.

Utanmak o denli bir durumdur ki hayattan kaçmamızı ve kaçınma davranışları göstermemize neden olur. Utanmamak için birçok şeyi denemeyiz bile. Denersek, ya başarısız olursak, ya kusur yaparsak, ya rezil olursak? Kusurları göze alamadığımızda daha doğrusu kusurların sonucunda karşılaşacağımız yansılar münasebetiyle yaşayacağımız hislerle karşılaşmaktan korkuyorsak kaçarız ve denemeyiz. Buraya kadar utancı anlatmaya çalıştım. Hepimiz birer kesim bulduk kendimizde değil mi?

Bulduk, zira insanız. Hoş haber şu ki ruhsal takviye süreçlerinde/terapide utançla çalışmak mümkün. Utancımızı anlamamızı, kaçındığımız durumları ele almamızı ve daha ileriye bir adım atmamız mümkün.

Aşağıda birkaç soru üzerinde düşünebiliriz:

Hangi durumlarda utanç hissediyoruz?

Utandığınızda neler yapıyoruz?

Utanmamak için neleri yapmıyoruz ya da neleri yapmaktan kaçıyoruz?

Yaşadığımız ya da yaşayacağımızı düşündüğümüz utanç ömrümüzü ne kadar engelliyor?

Bir önceki yazımız olan Ruhsal travma, psikotravmatoloji üzerine.. başlıklı makalemizde 2018, Bozukluğu ve Olay hakkında bilgiler verilmektedir.

editörün seçtikleri EDİTÖRÜN SEÇTİKLERİ
Araklı bayan escort Eşme bayan escort Alaşehir bayan escort Gölpazarı bayan escort Dalaman bayan escort Ermenek bayan escort İpsala bayan escort Birecik bayan escort Dinar bayan escort Andırın bayan escort Akçaabat bayan escort Banaz bayan escort Akhisar bayan escort Bozüyük bayan escort Bodrum bayan escort Ayrancı bayan escort Havza bayan escort Akçakale bayan escort Bolvadin bayan escort Afşin bayan escort Burdur mutlu son Büyükçekmece mutlu son Çivril mutlu son Darende mutlu son Çay mutlu son Bursa mutlu son Çatalca mutlu son 19 Mayıs mutlu son Datça mutlu son Çayeli mutlu son Belek mutlu son Ergene mutlu son Mudanya mutlu son Esenyurt mutlu son Bilecik mutlu son Eskişehir mutlu son